0 آپدیت جدید از تلگرام دریافت شد.
شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال – مشاوره آنلاین مهکام
آموزش وردپرس
خانه » روانشناسی » اصول و فنون مشاوره و راهنمایی » شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال
آموزش خیاطی توسط خانم سیما عمرانی کارشناس خیاطی صدا و سیما
www.mehcom.com-شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال
www.mehcom.com-شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال

شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال

www.mehcom.com-شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال
www.mehcom.com-شرح حال نویسی چیست ؟ انواع شرح حال نویسی و تعبیر و تفسیر شرح حال

شرح حال نویسی چیست ؟

 یکی از فنونی که می تواند به ما در مطالعه ٔ زندگی و شناخت بهترفرد کمک کند، شرح حال نویسی در مشاوره و رواانشناسی است. شرح حال، گزارشی است که فرد به طور کتبی درباره ٔ زندگی خود می دهد. این گزارش ممکن است مربوط به گذشته، حال، آینده باشد؛ درباره ٔ گذشته مانند تجربیات دوران طفولیت یا دوران دبستان، در مورد حال مانند مطالبی مربوط به علایق و خصوصیات خود، و درباره ی آینده مانند طرح ریزی مربوط به شغل و چگونگی کسب درآمد و گذراندن زندگی.

یکی از ویژگیهای سودمند شرح حال نویسی آن است که فرد مورد خودبه تفکر و بررسی می پردازد و توانایی بیشتری در خودشناسی به دست می آورد. در عین حال، اطلاعاتی که ازطریق شرح حال نویسی به دست می آید، می تواند بهتر از سایر فنون، به ما در شناخت حالت های عاطفی، نگرش ها، و سایر خصوصیات شخصی دانش آموز کمک کند.

در شرح حال نویسی ها، دانش آموزان مطالبی در مورد وضع فرهنگی، اجتماعی، خانوادگی یا خاطرات خود از مدرسه می نویسند. گاهی اوقات، دانش آموزان به نوشتن نامه هایی به مشاوران خود می پردازند ودر این نامه ها درباره ٔ خود، مطالبی مطرح می سازند. این گونه نامه ها را می توان یک نوع شرح حال نویسی محسوب کرد.

انواع شرح حال نویسی

 شرح حال نویسی دو نوع است:

  1. شرح حال نویسی  آزاد
  2. شرح حال نویسی کنترل شده 

در شرح حال نویسی آزاد، از فردخواسته می شود که هر چه می خواهد، درباره ٔ خودبنویسد، به عبارتی، «آنچه می خواهد، دل تنگت بگو». چون در این نوع شرح حال نویسی می توان در مورد جنبه های نهانی شخصیت دانش آموز، اطلاعاتی به دست آورد، کاربرد آن در مشاوره، مفیدتر است.

در شرح حال نویسی کنترل شده و محدود، دانش آموز دربرابر سؤالات یا موضوعات مشخص و تعیین شده درباره ٔ خود به پاسخ دهی می پردازد. این نوع شرح حال نویسی برای دانش آموزانی که از نظر نویسندگی و تحریر مطالب ضعیف هستند مفید است. برای این قبیل دانش آموزان، حتی ممکن است شرح حال نویسی به صورت طرح سؤال هایی با جواب کوتاه اجرا شود.

در شرح حال نویسی کنترل شده، بهتر می توان اطلاعات مورد نیاز در مشاوره را به دست آورد. در این شیوه، چون دانش آموز در نگارش شرح حال، مفید می شود، از نوشتن مطالبی خارج از موضوع یا سؤال طرح شده خودداری خواهد کرد.

در شرح حال نویسی آزاد، دانش آموز درباره ٔ زندگی خود، مقید به ذکر مطالب خاصی نیست. او مسائلی را که در زندگی وی مهم بوده و از جهتی نظرش را جلب کرده است، آزاد،انه می نویسد بر این اساس می توان با تفسیرمطالب طرح شده، به شناخت جنبه هایی از شخصیت دانش آموز که در ورای رفتارهای ظاهری وی وجود دارند نائل شد. البته تفسیر این نوع شرح حال، مستلزم اطلاعات تخصصی است وباید با احتیاط کامل صورت بگیرد.

با توجه به مطالب بالا، می توان نتیجه گرفت که به منظور استفاده از مزایای هر دو نوع شرح حال نویسی، نباید تنها به کاربرد یک نوع آن اکتفا شود، بلکه باید ضمن گرفتن شرح حال آزاد، در مواقع نیاز، از طریق شرح حال نویسی کنترل شد، اطلاعات لازم برای مشاوره را کسب کرد.

موضوعات نمونه در شرح حال نویسی کنترل شده

به طوری که گفته شد در شرح حال نویسی کنترل شده موضوع یا سؤال های معینی در مورد زندگی و شخصیت دانش آموز، برای پاسخگویی به وی داده می شود و او درحدود سؤال یا موضوع داده شده که ممکن است به گذشته حال یاآینده وی مربوط باشد، به ذکر مطالب مورد نظرش می پردازد.

در زیر نمونه هایی از موضوعات شرح حال نویسی ذکر می شود.

مربوط به گذشته

الف- تجربیات دوران طفولیت :

1-محل هایی را که قبل از آمدن به مدرسه در آنها زندگی کرده اید و خاطراتی را که از این محل ها دارید بنویسید.

2- همبازی های خود را در سنین قبل از دبستان توصیف کنید.

3-وضع خانوادگی خود را تا قبل از دبستان شرح دهید.

ب-تجربیات دوران دبستان:

1-درس های مورد علاقه، سرگرمی ها و علایق اصلی خود را در دبستان بنویسید.

2-اتفاقات و تغییراتی را که در دوره د دبستان در خانواده ٔ شما رخ داده، شرح دهید.

3-دوستان مورد علاقه خود را در دبستان توصیف کنید.

4-دبستان را در چه شهرها و محلاتی گذرانده اید؟ خاطراتی را که در این مورد دارید، بنویسید.

5-در دوره ٔ دبستان به چه مسافرت هایی رفته اید؟ خاطراتی را که از این مسافرت ها دارید بنویسید.

 درباره ٔ حال

1-معمولاً شب ها، جمعه ها وتعطیلات را چگونه می گذرانید؟

2-دوستان نزدیک خود را توصیف کنید.

3-چه نوع فیلم ها و برنامه هایی رادیوو تلویزیونی را بیشتر دوست دارید؟ به چه دلیل؟

4-کارهایی که به آنها افتخار می کنید، کدام هستند؟ به چه دلیل؟

5-بیشتر مایلید مانند کدامیک از اعضای فامیل یا دوستانتان باشید؟ چرا؟

6- فعالیت های اجتماعی مورد علاقه و خصوصیات روانی خود را بیان کنید.

7-کدامیک از مواد درسی را بیشتر دوست دارید و از کدامیک بیش از همه متنفرید؟ علت هر کدام را بنویسید.

8-میل دارید چه نوع مجلات و کتاب هایی را مطالعه کنید؟

درباره ٔ آینده

1-پس از دوره راهنمایی تحصیلی، هدف تحصیلی شما چیست؟ دلیل آن را ذکر کنید.

2-پس ازخاتمه ٔ تحصیل، مایلید چه شغلی را انتخاب کنید؟ دلیل آن را بنویسید.

3- درآینده قصد دارید چه کارهایی را انجام دهید؟

4- در زندگی چه آروزهایی دارید؟ آنها را فهرست وار بنویسید.

نکاتی که در شرح حال نویسی باید رعایت شود

 بااینکه عواملی نظیر عدم تمایل دانش آموز به آشکار ساختن امور زندگی خویش، محدودیت او در خودشناسی، یا عدم درک حیطه ٔ موضوع شرح حال، و ضعف در نوشتن، بازده شرح حال نویسی، را پایین می آورد، ولی می توان با رعایت نکات زیر، در مشاوره وراهنمایی حداکثر استفاده را از شرح حال نویسی برد.

1-برای دانش آموز باید روشن شود که گرفتن شرح حال وی، صرفاً برای مشاوره است و محفوظ و محرمانه باقی خواهد ماند.

2-بدون مقدمه و علت، نباید از دانش آموز شرح حال خواست.باید دلیل و سببی برایاین کار وجود داشته باشد.

3- شرح حال نباید به عنوان موضوع انشاء داده شود. زیرا غرض، اندیشیدن دانش آموز درباره ٔ خود وشناخت او است، نه ارزیابی اواز نظر نویسندگی و سبک نگارش، مشاوره باید به مطالبی توجه کند که دانش آموز نوشته است. نه آنکه به سبکی که او کاربرده است، توجه کند. در غیر این صورت ممکن است توجه دانش آموز، به نحوه ٔ آوردن عبارت ها و رعایت نکات دستوری باشد و مطالبی غیر واقعی بنویسد.

4-باید موقعیت هایی فراهم کرد که در دانش آموز، انگیزه و محرکی برای نوشتن شرح حال ایجاد شود.

5- شرح حال نویسی باید به صورتی انجام شود که دانش آموز وادار شود درباره ٔ خود بیندیشد اطلاعاتی را که به شناخت وی کمک می کند، ذکر کند و نظر او درباره ٔ خودش، معلوم شود.

6-چون شرح حال نویسی، به مشاور در جهت شناخت جنبه های نهائی شخصیت احساس ها، امیدها و آرزوهای دانش آموزان کمک می کند لازم است حداقل یک شرح حال از هر دانش آموز در پرونده ٔ وی ضبط شود.

7—طول شرح حال با توجه به عوامل مختلفی نظیر قدرت نویسندگی، ومیزان انگیزه و نیاز دانش آموز به کمک، متفاوت است. حجم شرح حال می تواند از چند سطر تا چند جلد باشد (بعضی نویسندگان، شرح حال خود را در چند جلد کتاب به تحریر درآورده اند). ولی به طور معمول؛ پیشنهاد شده است که طول شرح حال از 200 تا 5000 کلمه باشد.

تعبیر و تفسیر شرح حال

 تعبیر و تفسیر شرح حال کاری مشکل و دشوار است. برای این منظور، باید به سوابق دانش آموز توجه شود و در جزئیات نوشته ها، دقت شود و برای این کار وقت کافی، در نظرگرفته شود. بعضی از نکاتی که باید در تفسیر شرح حال مورد نظر قرار گیرند عبارتند از :

-به نوشته های دانش آموز از این نظر که گویای چه نوع حالت روانی است، توجه شود. لازم است کلماتی نظیر عشق، محبت، و نفرات که دارای بار عاطفی هستند مورد توجه واقع شوند.

-با توجه به سوابقی که از دانش آموز در دست است، چنانچه او وقایع مهم زندگی خود را در نوشتن شرح حال، از قلم بیندازد، باید برای پی بردن به علت این کار، از طریق مصاحبه یا سایر فنون اقدام شود.

-طفره رفتن و سطحی نوشتن شرح حال، نشان می دهد که دانش آموز مطلبی را پنهان می کند. در تعیبر و تفسیر این مسأله باید مورد نظر قرار گیرد.

-ایجاد هرنوع تغییر در طرح موضوع شرح حال، یا درشرح حال آزاد که معمولاً وقایع به ترتیب تقدم و تأخر زمانی نوشته می شوند، از قلم انداختن یک فاصله ٔ زمانی، از امور شایان توجه هستند.

در نتیجه گیری و تفسیر شرح حال باید وضع ظاهر نوشتار، نظافت کاغذ، بی دقتی ها، غلط های املایی ناآگاهانه، تحریف موضوعات و نظایر آن، مورد توجه قرار گیرند.

بازگشت به فهرست اولیه اصول و فنون راهنمایی و مشاوره

مهکام مجله اینترنتی آموزش خانواده سبز ایرانی

راهنمای کامل دوران بارداری و پرورش نوزاد

3 دیدگاه

  1. فونت به درخواست کاربران تغیییر کرد .

  2. سلام
    ممنون از زحماتتون
    اگر در آخر یک شرح حال کامل هم میزاشتید خوب بود.
    فونت نوشته ها خیلی ریزه 🙂

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *